22 Μαΐ 2017

Σαν σήμερα η δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη

Στη μνήμη του Γρηγόρη Λαμπράκη, ανεξάρτητου βουλευτή της Αριστεράς που δολοφονήθηκε από το παρακράτος στις 22 Μάη του 1963.

Ο Γρηγόρης Λαμπράκης (Κερασίτσα Αρκαδίας 3 Απριλίου 1912 – Θεσσαλονίκη 27 Μαΐου 1963) ήταν γιατρός, αθλητής, και πολιτικός που δολοφονήθηκε από παρακρατικούς.
Η δολοφονία του προκάλεσε διεθνή κατακραυγή για τις αυταρχικές πρακτικές της κυβέρνησης Καραμανλή και των Σωμάτων Ασφαλείας, που αποδείχθηκε ότι όχι μόνο ανέχονταν, αλλά και εξέθρεφαν τον ανεξέλεγκτο παρακρατικό μηχανισμό.
Η υπόθεση Λαμπράκη έπαιξε τον πιο σημαντικό ίσως ρόλο στην πτώση της κυβέρνησης Καραμανλή τον ίδιο χρόνο.
Η πρόβα τζενεράλε της "οργάνωσης Καρφίτσα" (για να αναγνωρίζονται μεταξύ τους και από την αστυνομία, οι παρακρατικοί έχουν στο πέτο τους μία καρφίτσα) γίνεται τρεις μέρες πριν τη δολοφονία του Λαμπράκη, κατά τη διάρκεια της επίσκεψης του στρατηγού Ντε Γκωλ στη Θεσσαλονίκη.

Η οργάνωση '' Καρφίτσα ''

Με πλούσιο ποινικό μητρώο οι δύο εκτελεστές του Γ. Λαμπράκη, Σ. Γκοτζαμάνης και Ε. Εμμανουηλίδης, είχαν άμεσες διασυνδέσεις με το οργανωμένο παρακράτος της Θεσσαλονίκης.

Η Θεσσαλονίκη της εποχής ήταν φημισμένη για το παρακράτος. Η γεωγραφική της θέση απέναντι στον ''εκ Bορράν κομουνιστικόν κίνδυνον'' και η προϊστορία της στον τομέα των πολιτικών δολοφονιών –όπως αυτή του Aμερικανού δημοσιογράφου Πολκ, η οποία αποδόθηκε σε κομμουνιστές ενώ, κατά τα φαινόμενα, έγινε από παρακρατικούς και ανθρώπους του υποκόσμου– είχαν καταστήσει την πόλη επίκεντρο κάθε είδους παρακρατικών δραστηριοτήτων. H δεξαμενή των παρακρατικών είναι αστείρευτη: λούμπεν προλετάριοι που, για να κάνουν ένα μεροκάματο ή να έχουν έναν πάγκο μικροπωλητή, έπρεπε να τα έχουν καλά με τον χωροφύλακα· ακροδεξιοί κατάλοιπα του Eμφυλίου ή και συνεργάτες των Γερμανών που χρησιμοποιούν τον αντικομουνιστικό αγώνα ως την κολυμβήθρα του Σιλωάμ· μέλη του υποκόσμου τους οποίους είχε στο χέρι η Aσφάλεια.

Oι βασικοί κατηγορούμενοι στη δολοφονία του Λαμπράκη είναι χαρακτηριστικοί των κατηγοριών αυτών: ο οδηγός του τρίκυκλου Σπύρος Kοτζαμάνης το είχε αγοράσει με δάνειο, αλλά, για να το ξεπληρώσει, έπρεπε να κάνει κούρσες και εκτός Θεσσαλονίκης, πράγμα αδιανόητο χωρίς την άδεια της χωροφυλακής. Kλεφτοκοτάς τις ελεύθερες ώρες του, είχε βρεθεί πολλές φορές στο τμήμα κατηγορούμενος για κάθε είδους παραβάσεις, για να αφεθεί στη συνέχεια ελεύθερος από τον εκάστοτε διοικητή του τμήματος, που του εμφυσούσε το πιστεύω της εποχής: «Eγκληματίας ας είσαι, κλέφτης ας είσαι, κομουνιστής να μην είσαι». O συνεπιβάτης του τρίκυκλου Eμμ. Eμμανουηλίδης, ο άνθρωπος που, σύμφωνα με τους αυτόπτες μάρτυρες, έδωσε το δολοφονικό χτύπημα στον Λαμπράκη, έχει πλούσιο ποινικό μητρώο: βιασμοί, κλοπές και μια αποπλάνηση ανηλίκου το 1961.

O Ξενοφών Γιοσμάς, πρόεδρος της παρακρατικής οργάνωσης Σύνδεσμος Aγωνιστών και Θυμάτων Eθνικής Aντιστάσεως και αξιωματικός του Γ' Pάιχ, ήταν τόσο ιδεολόγος ναζιστής, ώστε είχε ορκιστεί υπουργός στην κυβέρνηση Tσιρονίκου –μια κυβέρνηση-φάντασμα που ακολούθησε τους Γερμανούς μετά την αποχώρησή τους από την Eλλάδα! Kαταδικασμένος σε θάνατο για δωσιλογισμό, είχε αποφύγει την εκτέλεση της ποινής, βάζοντας την πείρα του στην υπηρεσία του αντικομουνιστικού αγώνα. Στα μαχητικά τμήματα της οργάνωσης του «φον Γιοσμά» ανήκε ο Γκοτζαμάνης. Tην Πρωτομαγιά του 1962 είχε επιτεθεί εναντίον μιας εργατικής συγκέντρωσης και, παρέα με ορισμένους ακόμη τραμπούκους, είχε καταδικαστεί για βιαιοπραγίες τον Iανουάριο του 1963.

Το βράδυ της 22ας Μαΐου 1963 ο βουλευτής της ΕΔΑ Γρηγόρης Λαμπράκης μετά την ομιλία τους στην "Επιτροπή για τη Διεθνή Ύφεση και Ειρήνη", στη Θεσσαλονίκη, δέχεται ένα ισχυρό χτύπημα στο κεφάλι με λοστό από τους επιβαίνοντες ενός τρικύκλου που εμφανίστηκε από το πουθενά στη συμβολή των οδών Ερμού και Βενιζέλου.
Πρόκειται για το τρίκυκλο που θα οδηγήσει στη Χούντα.
Οι προσπάθειες της κυβέρνησης και της αστυνομίας είναι να εμφανίσουν τη δολοφονία ως ένα τροχαίο ατύχημα.
Παράλληλα, ο Εμμ. Εμμανουηλίδης, ο άνθρωπος που καταδικάστηκε ως ο δολοφόνος του Λαμπράκη, περιγράφει πως μερικές ώρες πριν από το έγκλημα, εκατοντάδες παρακρατικοί καλούνται στο αστυνομικό τμήμα της περιοχής όπου έγινε η δολοφονία.
Ο υπομοίραρχος της ασφάλειας λέει στους συγκεντρωμένους: "Στόχος μας είναι ο Λαμπράκης". Οι φυσικοί αυτουργοί στη δολοφονία Λαμπράκη - Εμμανουήλ Εμμανουηλίδης και Αλέξανδρος Γιοσμάς, γιος του διαβόητου δοσίλογου Ξενοφώντα Γιοσμά, ο οποίος υπήρξε καθοδηγητής των δολοφόνων.
Ο άνθρωπος που άλλαξε την ροή της ιστορίας.
Ο Μανώλης Χατζηαποστόλου ή "Τίγρης" θυμάται πώς σάλταρε πάνω στο τρίκυκλο και συνέλαβε τους δολοφόνους.
"Τρέχω εγώ και ανεβαίνω απάνω. Βλέπω τον Εμμανουηλίδη σκυμμένο πάνω στην καρότσα. Τον πιάνω από τα μαλλιά και του λέω απόψε θα πεθάνεις"
Τι επεδίωκαν με τη δολοφονία ;
Διαδηλώσεις, συγκρούσεις με την αστυνομία, κάποιους νεκρούς και μετά να μπουν τα τανξ , αυτός ήταν ο στόχος θα υπογραμμίσει ο δημοσιογράφος Γιώργος Ρωμαίος, που με την έρευνα του συνέβαλε στην αποκάλυψη του παρακράτους που κίνησε τα νήματα της δολοφονίας.

Η ΔΙΚΗ

Οι δικαστές

ΓΡΑΦΑΝΑΚΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ, εφέτης, Πρόεδρος
ΛΑΜΠΡΙΔΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ, Σύνεδρος
ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΙΔΗΣ ΕΡΜΗΣ, Σύνεδρος
ΔΕΛΑΠΟΡΤΑΣ ΠΑΥΛΟΣ, εισαγγελέας

Οι ένορκοι (έπραξαν στο ακέραιο το "εθνικό χρέος" τους)

Τακτικοί
ΑΝΤΩΝΙΑΔΗΣ ΒΥΡΩΝ, Βιομήχανος
ΑΡΓΥΡΙΟΥ Θ., Καθηγ. Μαθηματικών
ΑΡΤΑΚΙΑΝΟΥ ΜΑΡΙΑ, Υπάλληλος του Δήμου
ΑΣΤΕΡΙΟΥ ΙΩΑΝΝΗΣ, Συμβολαιογράφος
ΒΑΛΑΓΕΩΡΓΗ ΜΑΡΙΑ, Καθηγήτρια μέσης
ΓΡΑΙΚΟΣ ΑΧΙΛΛΕΑΣ, Υπάλληλος Εθνικής Τράπεζας
ΚΑΡΥΔΑ ΑΛΙΚΗ, Οικοκυρά, Λύκειο Ελληνίδων
ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΣ, Δικηγόρος
ΣΑΒΒΙΔΗΣ ΣΤ., Έμπορος
ΤΟΥΣΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ, Δικηγόρος

Αναπληρωματικοί
ΛΙΑΤΣΗΣ Ι., Συμβολαιογράφος
ΣΕΜΠΗΣ Ε., Οδοντίατρος

Οι Κατηγορούμενοι

ΓΑΛΑΝΗΣ Βασίλειος
ΓΙΟΣΜΑΣ Ξενοφών
ΓΚΟΤΖΑΜΑΝΗΣ Σπυρίδων
ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ Μιχαήλ
ΔΟΛΚΑΣ Κων/νος
ΕΜΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ Εμμανουήλ
ΕΥΘΥΜΙΑΔΗΣ Ιωάννης
ΖΛΑΤΑΝΟΣ Σωκράτης
ΚΑΜΟΥΤΣΗΣ Ευθύμιος
ΚΑΠΕΛΩΝΗΣ Εμμανουήλ
ΚΑΣΕΛΑΣ Βασίλειος
ΚΟΝΤΟΥΛΕΑΣ Παναγιώτης
ΚΟΥΛΟΥΡΗΣ Παύλος
ΚΥΝΗΓΟΣ Ελευθέριος
ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ Γεώργιος
ΜΑΔΕΜΛΗΣ Αθανάσιος
ΜΑΚΡΙΔΗΣ Χρήστος
ΜΑΝΤΖΙΟΣ Κων/νος
ΜΗΤΣΟΥ Κων/νος
ΜΟΛΟΔΟΒΑΝΙΔΗΣ Πολύκαρπος
ΝΤΟΚΑΣ Ιωάννης
ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ Νικόλαος
ΠΑΠΑΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ Τρύφων
ΠΑΡΑΠΑΡΑΣ Κων/νος
ΠΑΡΑΠΑΡΑΣ Νικόλαος
ΠΙΤΣΩΚΟΣ Αντώνιος
ΣΕΤΤΑΣ Δημήτριος
ΤΖΙΤΖΙΛΟΓΛΟΥ Ιωάννης
ΤΟΓΚΑΣ Γεώργιος
ΤΟΥΛΗΣ Ανδρέας
ΤΟΥΛΗΣ Ιωάννης
ΦΩΚΑΣ Χρήστος

Η απόφαση

Σύμφωνα με την ΟΜΟΦΩΝΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΩΝ ΕΝΟΡΚΩΝ (27 Δεκεμβρίου 1966), «Ο Γρηγόρης Λαμπράκης δεν δολοφονήθηκε» (!)

Ο εισαγγελέας ΠΑΥΛΟΣ ΔΕΛΑΠΟΡΤΑΣ σχολίασε την απόφαση, λέγοντας:
Η απόφαση μοιάζει με φως εξαντλημένης ηλεκτρικής στήλης .

ΕΙΣΑΓΓΕΛΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Να κηρυχτούν όλοι ένοχοι κατά το κατηγορητήριο.

ΜΕ ΟΜΟΦΩΝΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΩΝ ΕΝΟΡΚΩΝ ΑΘΩΩΘΗΚΑΝ ΟΙ:

Οι αξιωματικοί της Χωροφυλακής:
ΜΗΤΣΟΥ ΚΩΝ/ΝΟΣ,ΚΑΜΟΥΤΣΗΣ ΕΥΘΥΜΙΟΣ, ΔΟΛΚΑΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΠΑΠΑΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ ΤΡΥΦΩΝ, ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ ΜΙΧΑΗΛ, ΣΕΤΤΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ, που κατηγορούνταν για παράβαση καθήκοντος
Για τους Μήτσου Καμουτση και Δόλκα, η εισαγγελική πρόταση ήταν Ενοχή
Ο Γιοσμάς Ξενοφών και ο Υπομοίραρχος Καπελώνης Ξενοφών, οι οποίοι κατηγορούνταν ως ηθικοί αυτουργοί της δολοφονίας Λαμπράκη. Η εισαγγελική πρόταση ήταν Ενοχή κατά το κατηγορητήριο
Οι φυσικοί αυτουργοί της δολοφονίας,Γκοτζαμάνης Σπυρίδων και Εμμανουηλίδης Εμμανουήλ, οι οποίοι κατηγορούνταν για ανθρωποκτονία εκ προθέσεως.Η εισαγγελική πρόταση ήταν Ενοχή κατά το κατηγορητήριο
Ο Πιτσώκος Αντώναρος, που κατηγορείτο για τον τραυματισμό του Γ. Τσαρουχά. Η εισαγγελική πρόταση ήταν Ενοχή

Καταδικάστηκαν
ΓΚΟΤΖΑΜΑΝΗΣ Σπύρος, για βαρειές σωματικές κακώσεις,11 χρόνια
ΕΜΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ Εμμανουήλ,για συνέργεια, 8,5 χρόνια
ΦΩΚΑΣ Χρήστος (λιμενεργάτης), για τον τραυματισμό του βουλευτή Τσαρουχά,15 μήνες
ΓΑΛΑΝΗΣ Βασίλειος
ΕΥΘΥΜΙΑΔΗΣ Ιωάννης
ΖΛΑΤΑΝΟΣ Σωκράτης
ΚΑΣΕΛΑΣ Βασίλειος
ΚΟΥΛΟΥΡΗΣ Παύλος
ΚΥΝΗΓΟΣ Ελευθέριος
ΜΑΔΕΜΛΗΣ Αθανάσιος
ΜΑΚΡΙΔΗΣ Χρήστος
ΜΑΝΤΖΙΟΣ Κωνσταντίνος
ΠΑΡΑΠΑΡΑΣ Νικόλαος
ΤΖΙΤΖΟΓΛΟΥ Ιωάννης
ΤΟΥΛΗΣ Ανδρέας
ΤΟΥΛΗΣ Ιωάννης

Στους Σπύρο Κοτζαμάνη και Εμμανουήλ Εμμανουηλίδη αναγνωρίστηκαν τα ελαφρυντικά
1) Του “προτέρου εντίμου βίου”, και 2) Οτι “δεν διέπραξαν τα αδικήματα κινούμενοι από ταπεινά ελατήρια”. Το τρίκυκλο επιστράφηκε στον Γκοτζαμάνη.

Από τους υπολοίπους κατηγορουμένους
Για την “αντισυγκέντρωση”, ή διατάραξη κοινής ειρήνης, καταδικάστηκαν 10 σε ποινές 3 έως 12 μηνών και αθωώθηκαν 14
Καταδικάστηκαν
ΓΙΟΣΜΑΣ Ξενοφών (12 μήνες)
ΓΚΟΤΖΑΜΑΝΗΣ Σπυρίδων
ΕΜΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ Εμμανουήλ
ΚΑΣΕΛΑΣ Βασίλειος
ΚΟΥΤΟΥΛΕΑΣ Παναγιώτης (3 μήνες)
ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ Γεώργιος (10 μήνες)
ΝΤΟΓΚΑΣ Ι. (10 μήνες)
ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ Νικόλ. (3 μήνες)
ΠΑΡΑΠΑΡΑΣ Κων/νος (6 μήνες)
ΦΩΚΑΣ Χρήστος

Αθωώθηκαν
ΓΑΛΑΝΗΣ Βασίλειος
ΕΥΘΥΜΙΑΔΗΣ Ιωάννης
ΖΛΑΤΑΝΟΣ Σωκράτης
ΚΑΣΕΛΑΣ Βασίλειος
ΚΟΥΛΟΥΡΗΣ Παύλος
ΚΥΝΗΓΟΣ Ελευθέριος
ΜΑΔΕΜΛΗΣ Αθανάσιος
ΜΑΚΡΙΔΗΣ Χρήστος
ΜΑΝΤΖΙΟΣ Κων/νος
ΠΑΡΑΠΑΡΑΣ Νικόλαος
ΤΖΙΤΖΟΓΛΟΥ Ιωάννης
ΤΟΥΛΗΣ Ανδρέας
ΤΟΥΛΗΣ Ιωάννης

Η κατακραυγή για τη δολοφονία Λαμπράκη και τις αποκαλύψεις για την άμεση εμπλοκή της αστυνομίας, ήταν τόσο μεγάλη που οδήγησε σε παραίτηση της κυβέρνησης Καραμανλή μέσα σε λιγότερο από τρεις βδομάδες από το έγκλημα, στις 11 Ιουνίου 1963.
Σχηματίστηκε άμεσα νέα κυβέρνηση της ΕΡΕ υπό τον Δημήτριο Πιπινέλη, μετέπειτα υπουργό εξωτερικών της χούντας.

Το κείμενο το βρήκαμε εδώ:  https://www.facebook.com/photo.php?fbid=1867149683537685&set=pcb.1867157333536920&type=3&theater

Δεν υπάρχουν σχόλια: